200 ειδικοί της ρομποτικής συζητούν στη Θεσσαλονίκη

Το Αμερικανικό Κολλέγιο Θεσσσαλονίκης (ACT) διοργανώνει ένα σημαντικό διεθνές συνέδριο σήμερα και αύριο, 11-12 Απριλίου στις εγκαταστάσεις του στην Πυλαία, στη διάρκεια του οποίου θα εξεταστούν θέματα σχετικά με τη γνωστική επιστήμη και την …>>>

Ρομπότ κατά πυρκαγιών

Μια ομάδα πυρόσβεσης, αποτελούμενη από ρομπότ, παρουσιάστηκε από την εταιρία QinetiQ σε μια εκδήλωση στο Λονδίνο. Η παρουσίαση αποκάλυψε ένα κουαρτέτο ρομπότ που στοχεύουν στην αντιμετώπιση των ιδιαίτερων κινδύνων που κρύβουν οι πυρκαγιές, όπως το βιομηχανικού αερίου ακετυλένιο.

Τα ρομπότ ποικίλουν από ευκίνητα, που μπορούν να ανεβαίνουν σκαλιά και αποτελούν τη μονάδα αναγνώρισης μέχρι ρομπότ με κινητήρα ντίζελ και με μεγάλο νύχι. Το διετές πρόγραμμα χρηματοδοτείται από τη Network Rail και την Υπηρεσία οδικών δικτύων και Μεταφορών στο Λονδίνο.

Οργανωμένο σε συνδυασμό με την Πυροσβεστική Υπηρεσία του Λονδίνου, το σχέδιο έχει δοκιμαστεί από το περασμένο έτος, με την ομάδα των ρομπότ - και τους χειριστές τους- να είναι υπεύθυνοι για τα περιστατικά που συμβαίνουν στο Λονδίνο και το νοτιοανατολικό τμήμα της πόλης.

Μέχρι σήμερα, το 2009, τα ρομπότ έχουν συμμετάσχει σε 10 επεισόδια.

Το αέριο με ακετυλένιο θέτει ένα συγκεκριμένο κίνδυνο για τις υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης, ειδικά όταν μια πυρκαγιά απειλεί μεγάλες ποσότητες τέτοιου αερίου μέσα σε φιάλες. Όταν υποβάλλεται σε θερμότητα το περιεχόμενο των φιαλών μπορεί να γίνει χημική αντίδραση που δημιουργεί ακόμη μεγαλύτερη θερμότητα. Ως αποτέλεσμα, οι φιάλες ακετυλενίου μπορούν να εξελιχθούν σε ωρολογιακή βόμβα ακόμα και μετά το σβήσιμο της πυρκαγιάς, θέτοντας την ομάδα έκτακτης ανάγκης και το κοινό σε κίνδυνο. Η συνήθης διαδικασία που ακολουθείται όταν μια πυρκαγιά απειλεί φιάλες ακετυλενίου, είναι ο αποκλεισμός της περιοχή και 200 μέτρα γύρω από αυτή για 24 ώρες. «Στα τελευταία πέντε χρόνια έχουμε είχε 471 τέτοια περιστατικά με φιάλες στο Λονδίνο, 91 από τα οποία είχαν 128 φιάλες ακετυλενίου», δήλωσε στο BBC News ο Gary Gunyon, διοικητής της ομάδας για τα επικίνδυνα υλικά και την προστασία του περιβάλλοντος με την Πυροσβεστική Υπηρεσία του Λονδίνου.

Η χρήση των ρομπότ

«Έχουμε είχε καταπληκτικά αποτελέσματα [με τα ρομπότ] στο Λονδίνο. Η αντιμετώπιση ενός τέτοιου περιστατικού έπαιρνε 24 ώρες ενώ τώρα μπορούμε μέσα σε τρεις ώρες να έχουμε τελειώσει. Πριν τρία χρόνια κλείναμε περιοχές του Λονδίνου κάθε εβδομάδα για τέτοια περιστατικά, ενώ τώρα δεν αποτελούν ούτε είδηση στα κανάλια τέτοιες πυρκαγιές». Η κλίμακα της επιχείρησης και ο χρόνος που απαιτούνταν, ανησυχούσαν ιδιαίτερα τους αρμόδιους φορίας για την κυκλοφορία. «Αν έχουμε ένα περιστατικό που αφορά το ακετυλένιο σε φιάλες, αυτό σημαίνει ότι πρέπει να σταματήσουν τα τρένα στη γραμμή που περνάει από τη περιοχή», εξηγεί ο Peter Guy, επικεφαλής της επιχειρησιακής ασφάλειας για τη Network Rail. «Εμποδίζουμε λοιπόν το επιβατικό κοινό να φτάσουν στο προορισμό τους, καθώς και το σιδηροδρομικό δίκτυο να παρέχει τις υπηρεσίες του. Οτιδήποτε αφορά τη μείωση του χρόνου του κλεισίματος μιας γραμμής, δεν μπορεί παρά να είναι καλή είδηση», πρόσθεσε.

Γνωριμία με την ομάδα

Το πρώτο ρομπότ ο Talon, είναι μικρό και πολύ γρήγορο. Μπορεί να ανέβει σκάλες και οι κάμερες θερμικής απεικόνισης που κουβαλάει μπορούν να ενσωματωθούν στον κορμό του, κάτι που του επιτρέπει να εισέρχεται σε στενούς χώρους. Ο Talon έχει ήδη αποδείξει την αξία του στο Ιράκ, όπου έχει χρησιμοποιηθεί για απενεργοποίηση βόμβας. Συνήθως είναι το πρώτο ρομπότ που χρησιμοποιείται σε περιπτώσεις πυρκαγιάς για να εκτιμήσει την κατάσταση. Πίσω από αυτό έρχεται ο Bison, ένα ελαφρώς μεγαλύτερο, πιο επιδέξιο ρομπότ που χρησιμοποιεί εργαλεία κοπής και πιασίματος για την απόκτηση πρόσβασης, για παράδειγμα, σε χώρους αποθήκευσης φιαλών αερίου. Επίσης, είναι εφοδιασμένο με ένα μικρό ντεπόζιτο νερού για να κάνει μια απλή δοκιμή στις φιάλες. Αν ο πίδακας νερού δημιουργεί ατμό πάνω στις φιάλες, τότε οι χειριστές που παρακολουθούν μέσω του βίντεο και των θερμικών καμερών ξέρουν ότι έχουν να κάνουν με ένα ζεστή και ίσως επικίνδυνη φιάλη. Στη συνέχεια, ο Black Max μπορεί να αναλάβει το παραδοσιακό πυροσβεστικό έργο. Είναι ένα κοντόχονδρο ρομπότ με τέσσερις τροχούς και τηλεκατευθυνόμενο όχημα που μεταφέρει τη μάνικα της πυροσβεστικής. Το Brokk είναι απλά ένα τυποποιημένο μηχάνημα που σκάβει τρύπες, τροποποιημένο ώστε να ελέγχεται με τηλεχειρισμό και εφοδιασμένο με ένα τεράστιο νύχι ότι μπορεί κουβαλήσει τις φιάλες. Αν και στη τρέχουσα φάση η χρήση της ομάδας ρομπότ απευθύνεται μόνο στον ειδικό κίνδυνο που ενέχουν οι φιάλες αερίου, είναι σαφές ότι τα ρομπότ θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν σε ένα ευρύ φάσμα εφαρμογών, όπως μια φωτιά παρουσιάζεται ιδιαίτερα επικίνδυνη. Ο Simon Christoforato, διευθυντής επιχειρήσεων για ρομποτικά συστήματα της εταιρίας QinetiQ, είπε στο BBC News ότι μια σειρά από αισθητήρες για άλλους κινδύνους, όπως χημικές διαρροές ή βιολογική μόλυνση είναι διαθέσιμες και θα ήταν εύκολο να προστεθούν στην ομάδα των ρομπότ. «Αυτή τη στιγμή χρηματοδοτούμαστε μόνο αυτό το έργο, αλλά (το ρομπότ) θα μπορούσε να είναι χρήσιμο οπουδήποτε υπάρχει ένας πυροσβέστης σε κίνδυνο».

Ρομπότ-διασώστης!

Γράφει ο ΒΑΣΙΛΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΙΔΗΣ

Με όπλα τους τις γνώσεις και την όρεξη για δημιουργία, αλλά και συνοδοιπόρο τα ανήσυχα μυαλά τους μια ομάδα φοιτητών του ΑΠΘ δημιούργησαν το Pandora. Ένα ρομπότ προγραμματισμένο να εντοπίζει και να αναφέρει την κατάσταση του θύματος μέσα στα ερείπια μετά από μια φυσική καταστροφή.
Τι είναι όμως ακριβώς το Pandora; Είναι μία εφεύρεση που φτιάχτηκε για να συμμετάσχει απλώς σε έναν διαγωνισμό ή αυτή η μικρή ρομποτική μηχανή μπορεί να εξελιχτεί σε ένα φύλακα άγγελο για τον άνθρωπο;
Η ιστορία αρχίζει τον Οκτώβρη του 2007 όταν μία παρέα πέντε φοιτητών θέλησαν να πάρουν μέρος σε έναν από τους καλύτερους διαγωνισμούς εφευρέσεων στον κόσμο, το Roborescue Cup, ο οποίος φέτος θα διεξάγονταν στην Κίνα και συγκεκριμένα στην κινεζική πόλη Σουζού, κοντά στη Σαγκάη. Σύμφωνα με τους όρους του διαγωνισμού, οι ομάδες που θα συμμετείχαν, με αντίπαλο το χρόνο θα προσπαθούσαν να διασώσουν όσο το δυνατόν περισσότερα άτομα (στην πραγματικότητα, κούκλες επενδυμένες με πράσινο ή ασημί βινύλιο) σε ένα ανώμαλο πεδίο σαν αυτό που αφήνει πίσω της μια φυσική καταστροφή.
Οι δυσκολίες που αντιμετώπισαν μέχρι να φτάσουν στον διαγωνισμό ήταν πολλές. Πρώτη και κύρια προϋπόθεση για να δεχτούν μία υποψηφιότητα οι διοργανωτές ήταν ένα βίντεο με το τι μπορεί να κάνει το ρομπότ αλλά και φωτογραφίες του. Η ομάδα του Pandora όμως στα χέρια της είχε μόνο χαρτιά. Τελικά τον Απρίλιο του 2008 η απάντηση για την συμμετοχή είναι θετική και εκεί παρουσιάζεται η δεύτερη δυσκολία καθώς έχει μόνο τρεις μήνες για να δημιουργήσει κάτι ανταγωνιστικό απέναντι σε χώρες που το ετοίμαζαν για χρόνια. Με την υποστήριξη των καθηγητών τους αλλά και με κάποιους χορηγούς που βρέθηκαν στην διάρκεια το σχέδιο άρχισε να υλοποιείται.
Τα πρώτα αποτελέσματα ήρθαν ένα μήνα πριν τον διαγωνισμό και ήταν σχετικά ενθαρρυντικά και με κάποιες βελτιώσεις λίγο πριν το ταξίδι στην Κίνα κατάφεραν να το ολοκληρώσουν. Παρά τις δυσκολίες η Ελληνική ομάδα κατάφερε και βγήκε ένατη στους δεκαοκτώ και αυτό είναι πολύ σημαντικό αν σκεφτεί κανείς πόσο λίγο χρόνο είχαν.
Όμως πέρα από τον διαγωνισμό ο οποίος μπορεί να μοιάζει με παιχνίδι, το Pandora έχει πολύ μεγαλύτερη σημασία για εμάς. Σε μια χώρα όπως η Ελλάδα που δοκιμάζετε πολλές φορές από φυσικά φαινόμενα, το Pandora θα μπορούσε να αποτελέσει ένα πολύ σημαντικό σύμμαχο για τον άνθρωπο ώστε να μειωθούν κατακόρυφα τα ποσοστά θανάτων από φυσικές καταστροφές, καθώς θα διευκολύνει και θα κάνει ασφαλέστερο το έργο των διασωστών, αναφέροντας τη θέση κάθε θύματος και τις συνθήκες γύρω του. Έτσι όλα θα γίνονται γρηγορότερα χωρίς να χάνεται πολύτιμος χρόνος για τον εντοπισμό.
Αυτό το εγχείρημα έχει στόχο να τελειοποιηθεί μέχρι το 2050 και για την δημιουργία του, όσο και αν μας φαίνεται παράξενο, υπεύθυνη είναι μια ομάδα ανήσυχων φοιτητών του Τμήματος Ηλεκτρολόγων Μηχανικών & Μηχανικών Ηλεκτρονικών Υπολογιστών της Πολυτεχνικής του Αριστοτέλειου πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.